Баъзе хусусиятҳои зиндагӣ

Усулҳои анъанавии кор бо пашми гӯсфанд ва тайёр кардани қолинҳои пашмини намадӣ дар Бадахшон.

Пашми гӯсфанд

Аз пашми гӯсфанд мо ресмон тайёр мекунем, то баъд аз он ҷӯробҳои пашмин ё дастпӯшак бофем. Аввал худи гӯсфандонро, ки пашм медиҳанд, мешӯем. Сипас пашми онҳоро метарошем. Баъд пашмро барои гирифтани ресмонҳои ранга ранг мекунем. Пашми рангшуда ба як тӯдаи калони гиреҳмонанд табдил меёбад ва барои кор мувофиқ нест. Барои ислоҳи он пашми рангшударо чанд маротиба дастӣ ҷудо мекунанд. Сипас аз ин пашм ресмон мересанд. Аз пашми гӯсфанд инчунин намад (қолини пашмин) тайёр мекунанд.

Намади аз пашм тайёршуда

Намадкунӣ яке аз қадимтарин анъанаҳои Бадахшон мебошад. Намадро аз пашми гӯсфанд барои арӯс ба сифати ҷиҳоз тайёр мекунанд. Бовар доранд, ки агар арӯс намад надошта бошад, гӯё ҳеҷ чиз надорад. Нақшу нигори намад низ аз замонҳои қадим омадааст.

Намадро «бо тамоми мардум» тайёр мекунанд: занҳоро аз деҳаҳои наздик даъват карда, ҳама якҷоя бо суруд онро меғалтонанд. Дар аввал рӯи замин бурё ё матои ғафс паҳн карда мешавад. Баъд аз пашми ранга нақш мегузоранд. Қабати дуюм пашми сиёҳ, қабати сеюм пашми хокистарӣ ва қабати чорум пашми сафед аст.

Ҳамаи қабатҳоро ба рулони зич печонда, бо ресмон мебанданд. Сипас онро зиёда аз ду соат якҷоя меғалтонанд. Баъд се соати дигар бе матоъ меғалтонанд. Пас аз тар кардан боз муддате меғалтонанд. Ниҳоят онро мекушоянд. Намад тайёр аст.